Mostrando entradas con la etiqueta INNOVACIÓN. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta INNOVACIÓN. Mostrar todas las entradas

18/6/19

¿Por qué el puerto de Vigo es uno de los más sostenibles?

"Por qué no crear ciudades de la innovación vinculadas al mar, como hizo EEUU en Silicon Valley con las empresas tecnológicas?”. Es la pregunta que deja en el aire Carlos Botana Lagarón, responsable del Departamento de Sostenibilidad del Puerto de Vigo, pionero en España de una estrategia de crecimiento azul que ha sido incluso objeto de estudio por parte de la UE en su más reciente informe sobre este sector emergente.

Porque, aunque España mira cada día más al mar, lo hace por ahora lenta y desigualmente. Sus casi ocho mil kilómetros de costa son el escenario ideal para la creación de riqueza, empleo de calidad, innovación, investigación científica y sostenibilidad. La llamada economía azul emplea en nuestro país a casi 700.000 personas y genera al año 23.000 millones de euros según datos de la UE relativos a 2016.

 Los mares Mediterráneo y Cantábrico y el océano Atlántico nutren el crecimiento azul español, aunque de forma asimétrica, puesto que es el turismo costero el sector que genera el 77% de los empleos y el 75,5% del Valor Añadido Bruto de las actividades españolas en este ámbito. Otros nichos de gran dinamismo potencial están lejos todavía de la aportación turística. Son la biotecnología marina, la acuicultura, la explotación de la energía oceánica o la exploración minera de los fondos marinos, entre muchos otros.
Un foro con el mar como protagonista
Prueba de la efervescencia que vive el sector es la iniciativa InnovAzul, que reunió a finales del año pasado en Cádiz a expertos internacionales, empresas y más de 1.200 participantes claves en la innovación y desarrollo de la economía azul con el respaldo institucional del Banco Santander. El foro se ha convertido ya en un referente nacional.

El Puerto de Vigo ha sido pionero en la puesta en marcha en España de una estrategia en este sentido. “Es necesario crear en España un plan de economía azul, como parte de la estrategia de país, donde se impulsen todos los sectores con la misma intensidad de forma armónica y con un único objetivo: crear empleo de calidad, que sea sostenible y donde la innovación sea la llave que vertebre todo”, indica el responsable de Sostenibilidad del Puerto de Vigo.

Allí se implementó en 2016 una estrategia de crecimiento azul con una visión integral. “Participaron más de 300 personas de diferentes sectores, con apoyo de la universidad, centros tecnológicos y sociedad civil”, indica Botana. “Dicho plan se materializó en 45 proyectos aprobados y 46 acciones que responden a retos y oportunidades en más de 14 áreas de conocimiento, como energía azul, biotecnología, construcción naval, pesca fresca y congelada, mercancías, formación (las llamadas "carreras azules"), náutica y marinas deportivas, turismo de cruceros...”. Según este experto, la vocación azul viguesa “es un proceso vivo que incorpora de forma continua nuevos proyectos desde los sectores involucrados, que se reúnen cada seis meses”.
En lo alto del ‘ranking’
Según el Informe sobre Economía Azul 2018 de la UE, España es la segunda potencia comunitaria en generación de riqueza en este sector, con 23.200 millones de euros anuales, solo por debajo –aunque a mucha distancia– del Reino Unido, que encabeza el ranking con un Valor Añadido Bruto de 39.000 millones de euros anuales, según cifras de 2016. Italia, con 19.700 millones de euros generados en torno al mar, completa el cuadro de honor.

Y, aunque lentamente, el ejemplo de Vigo cunde en otras latitudes. La Autoridad Portuaria de Almería ha anunciado recientemente una estrategia similar, al igual que el antiguo astillero de Naval Gijón, donde se proyecta un gran campus del mar con aulas y espacios abiertos para empresas vinculadas a la sostenibilidad marítima. Canarias es otra comunidad muy activa en este campo. 

Tendrá diseñada su propia Estrategia de Economía Azul para finales de este año, con la Plataforma Oceánica de Canarias (PLOCAN) –punta de lanza en el campo de la investigación y las ciencias marinas–, como gran consorcio dinamizador de las actividades. En Andalucía, el Campus de Excelencia Internacional del Mar, integrado por cinco universidades andaluzas, dos extranjeras y siete institutos de investigación, ha sido la semilla de la Plataforma de Economía Azul, que cuenta con presencia de los puertos de Algeciras, Cádiz, Huelva y Motril.
Un puerto sostenible
En el Puerto de Vigo, todos los proyectos vinculados a la economía azul responden a cuatro objetivos, según su responsable de sostenibilidad: “llegar a ser un puerto verde, innovador, inclusivo y conectado. Su contribución a ello se mide a través de un sistema de evaluación de impacto, que es además abierto y accesible a todos los que estén interesados a través de nuestra web”. Porque el Puerto de Vigo, en efecto, tiene su propia web azul.

Según este experto, “no se puede hablar de economía azul desde una visión unisectorial. Si bien es cierto que el turismo puede ser el sector más representativo en una zona, hay muchos más. En otros lugares será la pesca, la acuicultura, las energías marinas, los astilleros, la actividad mercantil en puertos o la ciencia”.

En el plano internacional, el Puerto de Vigo es también uno de los faros de referencia en la creciente tendencia económica azul. “Tenemos acuerdos de colaboración con la Dirección General de Asuntos Marítimos y Pesca de la UE, con Unesco y con la FAO. Con esta última trabajamos en la creación de una red de puertos pesqueros azules mundial y con la Unesco en ejercicios de planificación marítima para extender conocimiento a otros países”, concluye Carlos Botana.




Cuatro años de resultados palpables


Desde el punto de vista de los resultados obtenidos en el municipio gallego, este especialista en economía azul subraya la mejora de la imagen internacional, pero también un mayor conocimiento local del puerto y de sus necesidades, que ya no se ve como algo ajeno a la sociedad.

 “Desde el punto de vista económico, vemos cómo se refuerzan los sectores más representativos de nuestra economía azul: tenemos una construcción naval en auge, la pesca experimenta un fuerte repunte y trabajamos para atraer a los jóvenes hacia el sector marítimo, empleando nuevas tecnologías como la realidad aumentada para el diseño de buques o para mejorar su habitabilidad”, explica Carlos Botana.

La estrategia de crecimiento azul debería ir más allá de una contribución cuantificable en el PIB según este especialista: “Se trata de identificar y analizar los sectores económicos y su contribución al desarrollo directo del entorno. No debemos menoscabar ninguno: el marisquero, el energético, la pesca, el turismo, la construcción naval, la ecología…”, añade."             (Javier de la Cruz, El País, 13/06/19)

17/11/16

E-monte: plataforma dixital de compra-venda da madeira


"Victor Rivas é o creador unha nova ferramenta dixital que permite atopar quen tale e pague pola a leña das nosas fincas. Nesta entrevista abordamos, entre outros temas, como eMonte pode contribuír a paliar o problema dos incendios e o cambio das xeracións responsábeis do coidado das fincas.

eMonte é un proxecto que se inicia a mediados do 2014, pero non é ata este 2016 cando saíu á luz. A idea xurde a partir das preguntas que se teñen que facer os propietarios forestais sobre o seu monte: quen me pode mercar a madeira? Canto vale?

 Debido ao abandono rural, os propietarios forestais viven cada vez máis nas cidades, polo que a vinculación co mundo forestal se reduciu. Neste contexto é onde aparecen os problemas: a relación natural entre o monte e a propiedade mudou por completo.
Inspirouse nalgún proxecto similar noutro sector?

A inspiración en certa medida foi dos portais inmobiliarios online, que axudaban aos propietarios a compra/vender/alugar un inmoble. Iso si, en eMonte fomos máis alá ao evitar ter que ensinar a propiedade ou ofrecendo a posibilidade de recibir ofertas a través da plataforma.
Cal é o proceso que ten que seguir unha persoa interesada en comercializar a súa leña?

Primeiro, rexistrarse na plataforma como usuarios. 

Segundo, rexistrar o monte na plataforma cubrindo un sinxelo formulario. 

Terceiro, seleccionar a forma de venda da súa madeira. Ofrecemos dúas posibilidades: venda por lote (€/lote) ou por tonelada (€/Tm). 

Cuarto, recibir no seu domicilio un cartel de eMonte que debería colocar na entrada principal do monte. In situ, tamén tería que deixar os marcos do terreo ben claros, e incorporar á plataforma fotografías, que serán visualizadas por todas as empresas rexistradas. 

Unha vez feito isto non tería que facer nada máis. Só agardar a recibir ofertas pola súa madeira. Isto é posible por un lado grazas á APP para móbil de eMonte, que lle permite ás empresas ir ao monte sen necesidade de ir acompañadas do propietario forestal.

 E por outro, cun sistema especial de poxa que reflexa á perfección o mecanismo de compravenda tradicional.  Unha vez rematado o período establecido para vender a súa madeira, o propietario só ten que indicar si acepta ou non a oferta máis alta recibida.
Moitos dos propietarios de montes particulares son persoas de idade avanzada, que en teoría fan menos uso da Internet que os mozos. Con todo, eMonte aposta pola Rede tanto para captar provedores como para darlle saída á leña...

A tipoloxía de propietarios forestais é moi variada. É certo que a maioría dos propietarios forestais son persoas de certa idade, pero cada vez viven máis lonxe das zonas rurais polo que necesitan axuda para poder xestionar as súas propiedades. 

Eu sempre poño o mesmo exemplo, miña avoa, con 85 anos é usuaria dun portal online inmobiliario moi coñecido, pero non sabe nin prender un ordenador. Entón como é posible? É o neto, neste caso eu, quen lle incorpora o anuncio no portal. En eMonte queremos conseguir o mesmo, que sexa a xente máis nova, a que está habituada a empregar Internet, a que opere na plataforma. 
Daquela, cal é o perfil tipo de cliente ao que esperan chegar?

Son tres diferentes. primeiro, os pequenos propietarios forestais. En Galicia hai máis de 672.000 pequenos propietarios espallados por todo o territorio. Case un de cada catro galegos ten un anaco de monte.Logo están as comunidades de montes veciñais. 

Case 2.800 comunidades por toda Galicia. Por último, as empresas do sector. O sector da madeira aglutina a máis de 3.000 empresas, aínda que o público obxectivo de eMonte son menos de 400, as vinculadas directamente coa industria forestal.
 
Que superficie mínima debe ter a leira cuxa madeira queiramos ofrecer? Valen todo tipo de árbores? 

Para vender madeira a través de eMonte, o monte debe ter unha superficie mínima de polo menos 3.500 m2. O motivo fundamental é que para montes máis pequenos, as empresas coas que traballamos non están interesadas por mor dos costes loxísticos. A través de eMonte pódese vender calquera tipo de madeira (piñeiro, eucalipto, carballo, etc.).
Quen se ocupa dos permisos de tala, de seren necesarios?

Unha vez que se pecha a operación de compravenda,  eMonte emite un contrato vinculante entre propietario e empresa, no que se establecen as obrigas a cada parte. Neste sentido, as empresas rexistradas en www.emonte.es son as encargadas de tramitar os permisos de tala da madeira.
Falemos de cartos, que sempre é a clave da cuestión. Como garante eMonte que as ofertas que recibo están máis ou menos dentro dos parámetros normais do mercado? 

O sistema especial de poxa de eMonte está totalmente orientado a que o propietario venda a madeira do seu monte coa máxima comodidade e a un prezo xusto. As empresas que realizan as ofertas a través da plataforma coñecerán en todo momento o lugar no que ocupan na poxa, o número de empresas coas que compiten, pero non coñecerán nin o importe nin o nome das outras empresas. 

Exemplo do funcionamento: Unha empresa ofrece 10.000 Euros pola madeira, e imaxinémonos que esa oferta é a máis alta, co que a ferramenta indicaralle que está en primeiro lugar. Se unha terceira empresa lle supera a oferta, recibirá un correo electrónico dándolle a oportunidade de incrementar a súa oferta, e así sucesivamente, ata o prazo máximo que determine o propietario forestal para recibir ofertas.
Lévase eMonte algunha comisión da venda?

En eMonte cobramos unha reducida comisión do 1% por cada un dos lotes que conseguen as empresas a través da plataforma.
Un dos grandes problemas medioambientais de Galicia son os incendios forestais. Os expertos coinciden en sinalar a abundancia de combustible forestal nos montes, como un dos factores que explican que se repitan ano tras ano. Até que punto iniciativas como eMonte cre que axudan a abordar esta cuestión?
Creo que o problema dos incendios forestais é un problema da sociedade e todos debemos aportar o noso grao de area para tratar de eliminalos. Pensamos que eMonte pode ser unha boa iniciativa, xa que permite xestionar as propiedades forestais dunha forma moi sinxela, polo que pode animar aos propietarios forestais a mirar polo seu monte sen ter que estar obrigatoriamente ao carón del.
Nestes momentos en eMonte estamos a desenvolver a campaña #TeñoMonte, gañadora da IV edición do Concurso de Proxectos de Publicidade Comercial en Galego. A campaña, entre outras accións, busca valorizar o monte entre a sociedade, para o que regalamos uns fermosos carballos á xente que acode aos postos que temos por diferentes prazas de Compostela entre os meses de outubro e novembro. "               (Galicia Confidencial , 14/0/10/16)

21/10/16

Una impresora 3D acaba provocando una revolución educativa en un instituto de Galicia


"El proyecto de innovación educativa 'MakerSchool', del Instituto de Enseñanza Secundaria (IES) de Meaño (Pontevedra) ha sido reconocido con un accésit en los premios Proxecta convocados por la Dirección General de Educación, Formación Profesional e Innovación Educativa de la Xunta de Galicia (España).

Lo que pocos sabían hasta ahora y ha desvelado La Voz de Galicia es que el origen de este premio radica en una impresora 3D, merced a la cual se ha producido una pequeña revolución en el instituto.
Hace tres años, al profesor César Riádigos se le ocurrió montar junto con sus pupilos una impresora 3D. La tarea podría haber finalizado ahí. 

Pero entonces surgió otra idea. ¿Por qué no convertir ese artilugio en la columna vertebral de un programa educativo que implicase a todo el centro, a todas las asignaturas? Y de esa pregunta nació MakerSchool.

Según la página web del centro educativo:
  • -MakerSchool es un Proyecto de Innovación Educativa
  •  -Los alumnos del IES de Meaño van a crear una Empresa de carácter Solidario. 
  • -Trabajando de forma cooperativa tendrán que realizar actividades inherentes a la actividad empresarial, entre otras, diseñar productos, fabricarlos utilizando una “Impresora 3D Open hardware”que montarán ellos mismos,  y comercializarlos. 
  • -Los beneficios serán donados a una ONG o proyecto solidario, que decida, mediante votación, toda la comunidad educativa.
  •  -En este proyecto se implicarán todos los departamentos didácticos del centro y todos los niveles educativos.
¿Cómo surge la idea de este proyecto?

-Este proyecto surge de la  necesidad e inquietud por enseñar y aprender mediante estrategias y metodologías acordes al tiempo que vivimos, donde el alumno se convierta en el centro del proceso de enseñanza-aprendizaje, con metodologías basadas en el concepto de "Aprender Haciendo".

 -Además buscamos conectar Áreas de Conocimiento, de tal forma que las materias que se imparten en la escuela se vean como lo que son, áreas conectadas y que necesitan las unas de  las otras para llevar a cabo cualquier tipo de proyecto.

El secreto de este proyecto es que aplica al mundo de la enseñanza aquel verso que dice que se hace camino al andar. «Está claro que non hai mellor forma de aprender que facendo as cousas», señala César.

Así que sus alumnos hacen cosas. En concreto, diseñan objetos, los venden y destinan el dinero recaudado a alguna organización no gubernamental. ¿Y ya está? Pues sí. A los alumnos, la gestión de una empresa solidaria les servirá para acercarse a todo tipo de conocimientos, para afinar el uso de todo tipo de herramientas.

Diseñan el producto que van a vender (el año pasado fueron llaveros). Lo fabrican. En matemáticas llevan las cuentas de las ventas, que realizan tanto en el centro como a través de una web que ellos mismos han diseñado

En lengua redactan informes, noticias y eslóganes para su firma. Y en otras asignaturas investigan sobre la actividad de distintas oenegés para poder elegir, con conocimiento de causa, aquellas iniciativas que más se merecen los fondos recaudados.

 «Faise unha preselección e despois, a través dunhas votacións online, se escollen as gañadoras», explica César. El año pasado, los rapaces de Meaño decidieron repartir el dinero entre la Asociación española de lucha contra el cáncer y a la Federación galega de enfermidades raras.

Este año, el MakerSchool acaba de arrancar, como el curso. Pero en el instituto de Meaño, César y sus compañeros de docencia ya están pensando en dar nuevos pasos, en marcarse nuevos objetivos. Y eso que no cuentan con los mejores medios: el instituto tiene una conexión a Internet insuficiente, precaria, pobre. Tres megas que no llegan ni para que los alumnos puedan abrir sus correos electrónicos en el aula de tecnología.

Mientras esperan que la Administración solvente esta situación, la comunidad educativa se ha elevado sobre el problema y se prepara para embarcarse en una de las aventuras más bonitas: quieren sumarse a Enabling the Future, una fundación en la que voluntarios de todo el mundo «fabrican prótesis para nenos que as precisan».              (Imprimalia, 17/10/16)

14/6/16

Os restos de castañas, augardentes e zumes poden ser reutilizados como antioxidantes

 
  A investigadora Beatriz Díaz | Fonte: DUVI.

"Usando tecnoloxías de limitado impacto ambiental e fácil implementación pódese obter antioxidantes de natureza fenólica a partir de residuos agroindustriais e forestais procedentes das castañas e da elaboración de augardentes e zumes. Así o demosta a investigadora Beatriz Díaz, da Universidade de Vigo, que vén de defender a súa tese 'Recuperación de antioxidantes por tecnoloxías emerxentes a partir de efluentes industriais e residuos forestais'.

Este traballo é unha das liñas de investigación do Departamento de Enxeñaría Química da Universidade de Vigo, dedicada ao desenvolvemento de procesos para obter compostos como prebióticos ou antioxidantes de subprodutos da industria terciaria mediante tecnoloxías respectuosas co medio ambiente

Neste contexto de traballo, na súa tese de doutoramento, Díaz utilizou na súa investigación viñazas e bagazos destilados de uva branca procedentes da elaboración de augardente; ourizos e follas do castiñeiro e bagazos de distintas clases de froitos do bosque procedentes da elaboración de zumes.

 Para a obtención dos antioxidantes empregáronse procesos de extracción con dióxido de carbono supercrítico e disolventes de baixo impacto ambiental e desenvolvéronse procesos baseados en tecnoloxías de membranas para a concentración e/ou purificación de compostos fenólicos. Finalmente, avaliáronse as propiedades antioxidantes e de irritabilidade cutánea dos produtos finais obtidos.

BENEFICIO ECONÓMICO E AMBIENTAL

Os antioxidantes naturais, segundo a técnica do Centro de Investigación, Transferencia e Innovación CITI, teñen importancia tanto nos sistemas alimentarios, evitando as reaccións de oxidación que alteran os alimentos, coma nos sistemas biolóxicos, onde axudan a previr o estrés oxidativo provocado polos radicais libres protexendo fronte a diversas enfermidades dexenerativas ou distintos tipos de cancro.

Un dos grupos de antioxidantes naturais máis abundantes e amplamente distribuídos no reino vexetal, segundo Díaz, son os compostos fenólicos. Froitas e verduras, herbas medicinais, cereais ou algas son fontes tradicionais empregadas na obtención de compostos fenólicos con actividade antioxidante. 

Porén, indica na tese de doutoramento, “estes compostos fenólicos atópanse tamén en residuos agroindustriais e forestais, polo que a súa reutilización podería supoñer un beneficio económico para o proceso de partida, ademais de minimizar o impacto ambiental que en moitos casos pode supoñer a súa eliminación”.

Segundo sinala Díaz Reinoso, nos últimos anos incentivouse a procura de novas fontes de antioxidantes naturais debido “á crecente demanda por parte dos consumidores de aditivos de orixe natural fronte a aqueles obtidos mediante síntese química, unido ademais a resultados toxicolóxicos que poñen en dúbida a seguridade dos devanditos antioxidantes sintéticos”.

TÉCNICAS

Polo que respecta ás técnicas empregadas, a investigadora salienta que tradicionalmente a extracción de compostos fenólicos lévase a cabo mediante o emprego de disolventes orgánicos. Estes procesos presentan numerosas limitacións tales como o emprego de grandes volumes de disolvente, nalgúns casos tóxicos ou prexudiciais para o medio ambiente, a súa baixa selectividade ou a necesidade de engadir etapas de eliminación do disolvente, polo que actualmente se están centrando os esforzos na busca de tecnoloxías alternativas de limitado impacto ambiental que permitan a extracción e a purificación de compostos antioxidantes de maneira eficaz. 

Atendendo a esta situación, na tese de doutoramento póñense a proba dúas técnicas alternativas. Por unha banda, o uso de dióxido de carbono supercrítico, que presenta un gran potencial para a extracción selectiva de compostos fenólicos. “Na extracción con fluídos supercríticos emprégase como disolvente un composto (dióxido de carbono, neste caso) en condicións de presión e temperaturas superiores ás do seu punto crítico.

 Nestas condicións, as propiedades do fluído supercrítico son intermedias entre un gas e un líquido, o que fai que o seu emprego sexa especialmente interesante en procesos de extracción, xa que se difunde como un gas, penetrando máis facilmente na mostra, e a súa densidade é comparable á dun líquido polo que favorece a solubilización dos compostos de interese", explica a investigadora, que subliña que "é barato, non tóxico e é gas en condicións ambientais, o que permite obter un extracto final libre de disolvente". 

Doutra banda, a investigación salienta que a concentración e/ou fraccionamento de compostos activos presentes en correntes líquidas pódese realizar eficazmente mediante tecnoloxía de membranas. “Esta tecnoloxía presenta vantaxes interesantes fronte a outros procesos convencionais de concentración como son o emprego de baixas temperaturas ou un menor consumo enerxético”, comenta Beatriz Díaz. 

Os procesos de filtración con membranas permiten separar compoñentes presentes nunha corrente líquida, actuando a membrana como unha parede selectiva deixando pasar uns compostos e impedindo o paso doutros.

Como conclusión xeral da tese, Díaz Reinoso recalca que pode dicirse que os procesos levados a cabo resultaron "eficaces e de fácil implementación" para a obtención de produtos con actividade antioxidante. Os produtos finais obtidos presentaron actividades antioxidantes similares ás de distintos antioxidantes sintéticos. 

Ademais, engade a investigadora, os produtos obtidos a partir de vinazas de viño branco ou ourizos de castiñeiro non presentaron irritabilidade en pel polo que poderían resultar útiles na formulación de cosméticos. Estes resultados atópanse recollidos nun total de seis traballos publicados así como nunha patente realizada conxuntamente coa Cooperativa Vitivinícola do Ribeiro, informa Rosa Tedín no DUVI."               (Galicia Confidencial, 30/05/16)

4/4/16

Galicia perdeu un 60% de empresas tecnoloxicamente innovadoras nos anos de crise

"Galicia contaba no ano 2005 con 2.189 empresas tecnoloxicamente innovadoras. Dous anos despois, en 2007, acadou o seu cénit con 2.502. 

E chegou a crise económica e, con ela, unha desfeita no sector empresarial, no que a innovación tecnolóxica minguou progresivamente até chegar a mínimos en 2014, con tan só 997 empresas tecnoloxicamente innovadoras, segundo os últimos datos que se poden consultar no Instituto Galego de Estatística (IGE). 

É dicir, dende o comezo da crise, o país perdeu o 60,1 por cento da súa capacidade innovadora no sector tecnolóxico.

Esta perda de competitividade nos anos de crise foi practicamente a mesma que a media española, que se situou no 60,5 por cento, pasando de 46.877 empresas tecnoloxicamente innovadoras en 2007, a 18.511 no ano 2014.

Destes datos dedúcese unha clara e alarmante perda de competitividade tanto da economía galega como da española, pois a innovación tecnolóxica é unha variable determinante para a a capacidade competitiva dun país. (...)"                (Galicia Confidencial, 01/04/16)

10/8/11

Setas en cápsulas, crema de regeneración celular de setas y galletas artesanas de nata...


Marta Álvarez en su granja de Monterroso (Lugo), pintada con manchas como las de vaca frisona
"Marta Álvarez, urbanita de Vigo, sabe lo bien que se vive en el campo. En su caso, en la comarca de Ulloa, en Monterroso. Se subió al carro de las explotaciones lácteas en el año 2000, a las puertas de una crisis de precios en la que tirar la leche por una alcantarilla tenía casi el mismo valor que venderla.

De sus 57 vacas de Granxa Maruxa, 29 están en etapa productiva y, aunque Marta se empeña en que las condiciones de vida de las reses sean las mejores dentro de sus cuadras pintadas, decoradas con fotografías y con música, su leche no es rentable.

Con su nata, sin embargo, puso en marcha hace año y medio una producción artesana de galletas.(...)

Con los pedidos de Maruxas de nata no dan abasto. Marta y su socia Mercedes Guerreiro cocinan 30 kilos de galletas artesanales al día, que a duras penas cubren los pedidos de los más de 100 puntos de venta que tienen por toda España. Todo está hecho a mano "y con mucho cariño", hasta el trigo se muele en molino de piedra.

"En el campo se vive muy bien, mucha gente está volviendo con una cierta cultura de que hay que diversificar", explica. Eso sí, con "ética empresarial" y tranquilidad, hasta la orientación de las máquinas sigue las normas del Feng Shui "para que fluyan las energías".

Sus galletas no se venden "en grandes superficies ni distribuidoras que siempre ponen la leche barata como reclamo". Sin perder el arraigo, la empresa va creciendo. (...)
En el último año de sus estudios de Biología en la Universidad de Santiago, Catalina Fernández diseñó un proyecto empresarial bajo las premisas de que fuera "innovador y distinto" a lo que se ofrecía en el mercado relativo al cultivo de setas.
Y 13 años después de llevar la empresa del papel a la realidad, el departamento de innovación sigue maquinando. Desde el primer estudio de mercado, la empresa Hifas da Terra, arraigada en Bora (Pontevedra), ha evolucionado.
Comenzó a trabajar sobre la plantación y cultivo de setas, enseñando la mejor manera para producir estos hongos, y tantos años después, el artículo que mejor venden son unos preparados en cápsulas de complementos alimenticios procedentes de las setas.
Las empresas que comercializan productos similares "están contadas" en todo el mundo, así que sus líneas para adultos y niños viajan desde Pontevedra hasta Nueva Zelanda y se venden en herboristerías y farmacias. "No es un medicamento, sino un complemento", puntualiza Fernández.
Hay setas específicas para cada "defecto" en la dieta, explica. Con ellas se potencia el sistema inmunológico, se nivela el colesterol en sangre, o se actúa sobre determinada patología. Sus propiedades se aprovechan también para crear el primer serum micológico, una crema de regeneración celular "de producción ecológica, sin perfumes y sin todo lo que hace daño de la cosmética".
Aunque la idea de Hifas da Terra es original en el mercado, no lo es tanto en la medicina tradicional china, de donde procede su uso. "Hay muchos ensayos clínicos y estudios. Colaboramos con una tesis de la universidad de Padua, en Italia, y trabajamos también con la Universidad de Barcelona", explica Fernández.
Son también la primera empresa europea que vende plantas microrrizadas con boletus, en las que el hongo está en la raíz del árbol. Con sus kits de autocultivo -sacos de paja y semillas-, las setas crecen durante tres meses con solo un poco de agua." (El País, ed. Galicia, Galicia, 09/08/2011, p. 8)

1/5/10

El Bierzo inventa el carril-vaca... y la 'palloza peregrina'



"Balboa es un municipio del Bierzo que comparte los Ancares con Galicia. Su población principal es vacuna: un millar de vacas por sólo 400 paisanos. Por eso, su alcalde, José Manuel G. Monteserín (PP), tiene muy en cuenta a los animales en sus iniciativas políticas. De momento no votan, pero dada su importancia demográfica, podrían solicitar cualquier día de estos el derecho de sufragio. Y por eso, lo mismo que otros regidores se prodigan en acondicionar kilómetros de carril bici, Monteserín ha apostado por habilitar un carril vaca. (...)

La idea es de sentido común: basta con observar la singular geografía física y humana de la zona, con los vecinos repartidos entre 17 aldeas salpicadas por las montañas. El alcalde sabe que, con una población envejecida, es poco probable que aquí se organicen marchas cicloturistas para reclamar zonas de circulación para bicicletas y, puestos a abrir pistas, sus votantes le estarían más agradecidos si pudieran disponer de un bonito camino por el que llevar con tranquilidad a las reses.

La medida se ha aprobado en el pleno municipal y está presupuestada para su ejecución este año. El proyecto, que supondrá una inversión que ronda el millón y medio de euros, consiste en abrir un camino vallado con acceso a los prados que discurrirá en paralelo a la carretera rural LE-723, en un tramo de aproximadamente cinco kilómetros entre Ambasmestas, en el municipio de Vega de Valcarce, y Balboa. El alcalde ve en esta idea la solución para resolver los problemas que suponía en tránsito de animales para la circulación de vehículos en una carretera tan estrecha, y piensa dar carpetazo así al viejo conflicto entre conductores y ganaderos.

Monteserín es un regidor singular. Le gusta decir que es "alcalde por la cara", lo cual, aún dentro del respeto al procedimiento democrático, es cierto. En las elecciones municipales hubo empate y tuvieron que echar una moneda al aire para desempatar por decisión judicial. Él eligió cara.

Junto a la ganadería, el turismo es el segundo pilar de la economía de Balboa. El municipio trata de sacar todo el partido a su patrimonio a través del proyecto Pallozas Vivas. El Ayuntamiento rehabilitó una de estas construcciones para convertirla en bar y restaurante, que ahora se explota en régimen de concesión. Los sábados ofrece cena-baile con música en vivo. En Balboa está también la Palloza de Chis, donde pueden escucharse conciertos de música celta. Además, han convertido alguna en establecimiento de turismo rural.

Apuestan por la palloza como elemento singular que puede atraer a visitantes y curiosos. Por eso, han ideado un proyecto para promocionarlas aprovechando el tirón del Xacobeo, iniciativa de la Asociación Carozos y el municipio. La ocurrencia es nada más y nada menos que una "palloza peregrina". La solución ha sido habilitar en un tráiler el montaje de una de estas viviendas tradicionales, como hacen las orquestas con sus escenarios. Al abrir el remolque, la palloza se ve tal cual, sin que falte detalle: desde los útiles hasta el fuego. Así, subida en un camión, la palloza recorrerá el Camino de Santiago en septiembre, desde la Cruz de Ferro, en la puerta del Bierzo, hasta Compostela.

"Pretendemos reivindicar la cultura rural ancaresa con representaciones en cada escala de la ruta, pero no queremos hacer un belén, sino algo novedoso", explica Monteserín.

Ocurrencias no faltan en este rincón berciano. La última ha sido "tunear el pabellón". Como la población es mayor y escasean los niños que le den un buen uso, acordaron convertir el polideportivo en centro sociocultural multiusos. Le han cambiado el nombre por La Casa de las Gentes y lo han personalizado para ese nuevo papel. No han usado neones ni alerones aerodinámicos, sino una solución de tuning rústico: madera de batea traída desde Serra de Outes. Ha quedado bien, y se verá cómo funciona en unos días, después de que el presidente de la Junta de Castilla y León, Juan Vicente Herrera, corte la cinta inaugural." (El País, ed. Galicia, Galicia, 30/04/2010, p. 16)

15/12/09

SENÉN BARRO (Rector de la Universidad de Santiago de Compostela) "De Bolonia nos hemos olvidado. Nuestro discurso es el de la supervivencia"

"Pregunta. ¿Llegarán a final de mes?

Respuesta. A final de mes sí, a final del año que viene no lo sé.

P. ¿Cómo lo van a solucionar?

R. No sé, la verdad. La universidad en este momento no tiene recursos garantizados para hacer un presupuesto. Estamos dispuestos a recortar gastos. Llevamos siete años haciéndolo. Se puede recortar en libros, en los centros o los departamentos, con un precio a pagar, pero materialmente es posible. Pero una vez que todo eso se recorta, aún así, los ingresos no son suficientes para atender lo que es imposible de recortar. Salvo que cerráramos la universidad; o, dicho de otro modo, que nos limitáramos a pagar el sueldo de los funcionarios, los contratos de suministros, de limpieza y punto. No se puede comprar libros, revistas, no puede hacer prácticas, adquirir materiales. Eso es impensable.

P. Y Bolonia no sale gratis.

R. Claro, pero es que ya nos hemos olvidado de eso. Algunos países como Reino Unido apenas han tenido que hacer esfuerzos de adaptación porque tenían un gran nivel. España es uno de los más alejados. Aún así, las universidades no estamos en el discurso de que necesitamos más dinero porque si no el espacio europeo de educación superior no será todo lo positivo que podría. Esta universidad hace tiempo que ha dejado eso; estamos en el discurso de la supervivencia. Estamos en que queremos al menos poder funcionar como en 2009. Estamos dispuestos a seguir haciendo un sobreesfuerzo. Ya lo hemos hecho y a pesar de eso hemos conseguido ser campus de excelencia internacional. Deberíamos haberle llamado campus milagro en vez de Campus Vida. Pero con 21 millones de euros menos, no es que no podamos dar más, es que no podemos dar.

P. Supongo que seguirán peleando con la Xunta por esos 21 millones. ¿Cree que terminará cediendo o hay otra alternativa?

R. Espero que la Xunta acabe atendiendo nuestras reclamaciones, pero no porque ceda a una presión. Aunque yo empleo un discurso claro, no busco incentivar medidas de presión: salir a la calle o cerrar la universidad. (...)

P. Entonces, ¿existe alguna alternativa al dinero de la Xunta?

R. Es que no hay alternativa para eso, la USC es una de las que más recursos capta externos para infraestructuras, actividades para I+D, contratos, convenios para edificios a través de fondos estructurales o créditos reembolsables, hemos desarrollado el Campus Vida. ¿Qué estamos haciendo mal? ¿Cuál es nuestro pecado?" (SENÉN BARRO (Rector de la Universidad de Santiago de Compostela): "De Bolonia nos hemos olvidado. Nuestro discurso es el de la supervivencia". El País, ed. Galicia, Galicia, 07/12/2009, p. 4)

12/6/09

La I+D+i gallega muere antes de nacer... como era de esperar

"La fundación creada por Touriño y las empresas para el I+D+i está paralizada. Riera deja la entidad en la que participan cajas, Universidad y grandes empresa.

La Fundación Galega para a Sociedade do Coñecemento (FSC), el vehículo ideado por la Xunta bipartita para dar forma a la innovación y el desarrollo de un nuevo modelo económico, se queda sin piloto. Javier Riera, el ejecutivo llamado por el ex presidente Pérez Touriño para llevar el proyecto, dimite de todos sus cargos en la fundación.

El ex director general de la planta de PSA Citroën en Vigo remitió por carta su dimisión hace unas semanas al nuevo titular de Economía, Javier Guerra, con copia a Núñez Feijóo, en la que hacía constar, de forma escueta, su renuncia al cargo de vicepresidente ejecutivo de la FSC. "Es un ciclo que se acaba, una nueva etapa en la que debe incorporarse gente nueva", explicó ayer. (...)

Desde su creación, a finales de 2006, la FSC ha intentado aglutinar esfuerzos entre administración, empresas y universidad, pasando por diversas etapas y relevos entre sus mandos. La reunión del último consejo rector y el patronato, integrado por grandes empresas gallegas, se celebró el pasado 28 de marzo, con un llamamiento a la continuidad por parte de los integrantes de dichos órganos.

La dimisión de Riera se produce después de varios amagos de marcha durante la etapa bipartita, en disconformidad con el escaso apoyo que estaba recibiendo la fundación, y en un momento en que la actual Xunta medita cuál será el futuro de la institución creada en 2006. (...)

Mientras fuentes de Economía explican que todavía está en estudio el futuro de la FSC, algunas de las empresas y entidades financieras adscritas no ocultan su malestar por no saber todavía cuáles son los planes de futuro que tiene reservados la nueva Xunta. Del empaque que en su día tuvo la iniciativa da cuenta la presencia en su patronato de las principales empresas y entidades financieras gallegas, entre las que se encuentran, además del Pastor y las dos cajas, compañías como Inditex, Finsa, Pescanova, Unión Fenosa, Coren e Inveravante, además de las tres universidades.

La presidencia del patronato la ocupa el titular de la Xunta, Alberto Núñez Feijóo, mientras que el presidente de su consejo rector es el conselleiro de Economía, Javier Guerra. Desde dicho departamento explicaron ayer que están analizando "todos los instrumentos" de los que disponen "para llevar a cabo una política de I+D". (El País, ed. Galicia, Galicia, 11/04/2009, p. 3)